Dünya Haritaları Bize Yalan Söylüyor! Afrika’nın Gerçek Boyutu Gizleniyor

Dünya haritasına baktığınızda gördüğünüz kıta büyüklükleri gerçek değil! Yüzlerce yıldır kullanılan harita projeksiyonları nedeniyle, özellikle Afrika kıtasının devasa boyutu gizleniyor, buna karşılık kuzeydeki Avrupa ve Rusya’nın yüzölçümü ise abartılıyor. Peki, neden?

Dünya genelinde okullarda, kitaplarda ve hatta birçok dijital ortamda en yaygın kullanılan dünya haritası, 1569 yılında Gerardus Mercator tarafından denizcilik amacıyla hazırlanan Mercator Projeksiyonu’dur.

Bu projeksiyon, küresel olan dünyayı düz bir yüzeye aktarırken çizgileri (meridyen ve paralelleri) düz tuttuğu için deniz navigasyonunda açıları korur. Ancak bu kolaylığın bir bedeli vardır:

Ekvatordan uzaklaştıkça (yani kutuplara yaklaştıkça) kara parçalarının şekli ve büyüklüğü bozulur ve gerçekte olduklarından çok daha büyük görünürler.

Ekvatora yakın olan bölgelerin (Afrika, Güney Amerika) büyüklükleri ise nispeten daha doğru, ancak kuzeydeki bölgelere göre görsel olarak küçülmüş gibi algılanır.

Çarpıcı Gerçekler: Afrika Göründüğü Gibi Değil

Mercator haritasının yol açtığı bu çarpıklığı anlamak için bazı gerçek karşılaştırmalara bakmak yeterlidir:

Bölge	Haritada Görünüm	Gerçek Boyut
Afrika	Haritada Grönland ile neredeyse aynı büyüklükte görünür.	Grönland’dan yaklaşık 14 kat daha büyüktür.
Rusya	Haritada devasa bir alan kaplar.	Rusya’nın tamamı bile Afrika kıtasının yalnızca yarısı kadardır.
Avrupa	Kuzey Amerika’dan ya da Güney Amerika’dan büyük gibi görünebilir.	Gerçekte Güney Amerika’nın neredeyse yarısı kadardır.

Coğrafi Algımızı Etkiliyor

Bu haritalar, sadece teknik bir hata olmanın ötesinde, insanların coğrafi bilgi ve kültürel algısını yüzyıllardır etkilemiştir. Afrika kıtasının görsel olarak küçültülmesi, kıtanın gerçek coğrafi ve ekonomik öneminin algılanmasında bilinçli veya bilinçsiz bir şekilde yanılgıya yol açabilir. Kuzeydeki, çoğunlukla Batılı ülkelerin, görsel olarak abartılı büyüklükte gösterilmesi ise bir Avrupa merkezciliği algısını pekiştirebilir.

Gerçek Yeni Dünya Haritası Yapılmalıdır!

Uzmanlar ve bazı kurumlar, Mercator projeksiyonunun yerine kara kütlelerinin gerçek alanlarını daha doğru gösteren Gall-Peters ya da Equal Earth gibi alternatif harita projeksiyonlarının kullanılması gerektiğini savunuyor.

Tüketiciler olarak, baktığımız dünya haritalarının bir “küreyi düzlemeye” çalışmanın zorunlu sonucu olduğunu ve özellikle kuzey ve güneydeki bölgelerin büyüklüklerinin çarpıtıldığını bilmek, doğru bir dünya görüşü için atılacak en önemli adımdır.

Bakalım bu adımı ilk kim atacak.

Hasbahçe Gazetesi Özel Haber

Tweetle

Paylaş

0 Paylaşımlar