Dinde Olmayan Ritüel: Umre Kınası – Skandala “Dur” Deyin!

Ayetullah Coşkun

ayetullahcoskun@hasbahcegazetesi.com

Son yıllarda hızla yaygınlaşan ve sosyal medyada yankı bulan bir olgu var: “Umre Kınası” Umre veya Hac yolculuğuna çıkmadan önce, genellikle kadınlar arasında düzenlenen, kına yakma, ilahiler ve dualarla manevi uğurlama amacı güden bu etkinlik, geleneksel kına merasimlerinin dini bir yolculuğa adapte edilmiş modern bir versiyonu olarak karşımıza çıkıyor.

Peki, bu uygulama, özünde bir arınma, sadeleşme ve yalnızca Allah’a yöneliş olan Umre ibadetinin ruhuyla ne kadar bağdaşıyor?

Umre Kınasını kabul etmiyoruz

Biz, bu makalede, “Umre Kınası” geleneğinin, ibadetin derinliğini ve sade felsefesini gölgeleyebilecek yönlerini eleştirel bir bakış açısıyla sorguluyor ve esas ibadet anlayışının dışına çıkan bu tür ritüelleri kabul etmediğimizi belirtiyoruz. “Umre Kınası”nın en önemli eleştiri noktası, dini bir temele sahip olmamasıdır!

Yapılan araştırmalar ve dini kaynaklar, kınanın tarihsel ve kültürel olarak güzellik, şifa ve adanmışlık gibi anlamlar taşıdığını gösterir. Ancak, kınanın evlilik veya askerlik gibi dünyevi geçiş törenlerinde kullanılması ne kadar köklü bir gelenek olsa da, Umre’ye özel bir “kına gecesi” düzenleme zorunluluğu, farz, vacip ya da sünnet kategorisinde bir ibadet değildir.

Bu bağlamda, dinin sınırları içine girmeyen kültürel bir ritüeli, büyük bir ibadetin ayrılmaz parçası gibi sunmak, İslam terminolojisinde bid’at (dinde olmayan bir şeyi dindenmiş gibi gösterme) endişesini beraberinde getirir. İbadetlerin sadeliğini ve şeklini koruma hassasiyeti göz önüne alındığında, böyle yeni bir seremoni eklemek, samimi ibadet ruhuna zarar verebilir.

Umre yolculuğu, dünya telaşından uzaklaşma, ihram ile simgelenen sadeleşme ve kulun yalnızca Allah’a yönelmesi felsefesine dayanır. Bu, derin bir nefis muhasebesi ve manevi yoğunlaşma sürecidir.

Ancak “Umre Kınası” ritüelleri, genellikle lüks mekânlarda, gösterişli kıyafetler ve hediyelerle, hatta kimi zaman müzikli eğlence ortamlarıyla düzenlenebilmektedir. Bu durum, ibadetin getirdiği tevazu ve sadelik ruhuna aykırıdır. Umre’nin kendisi bir kutlama değil, ciddi bir kulluk görevi ve manevi bir arınma yolculuğudur. Hazırlık sürecini dahi dünyevi bir şölene dönüştürmek, kişinin odak noktasını Kabe’ye ve ihramın getirdiği eşitliğe değil; sosyal etkinliğe ve gösterişe çevirebilir.

“Umre Kınası” gibi yeni ritüellerin popülerleşmesi, kaçınılmaz olarak bir ticarileşme alanı yaratmaktadır. Organizatörler, özel temalı kına malzemeleri, kostümler ve mekânlar pazarlayarak bu durumu bir endüstriye dönüştürmektedir.

Daha da önemlisi, bu yeni gelenek, Umre yolculuğuna çıkacak kişiler üzerinde sosyal bir baskı oluşturmaktadır. Maddi durumu kısıtlı olan veya sadeliği tercih eden insanlar, sırf “el âlem ne der” kaygısıyla bu masraflı ritüeli düzenlemek zorunda hissedebilirler. Oysa ibadetteki tek ölçüt, kişinin samimi niyeti ve Allah katındaki değeridir; toplumsal geleneklere uyma zorunluluğu değildir.

Umre, kalbin saf niyetle, dünyevi tüm bağlardan arınarak Allah’a yönelmesidir. Bu mübarek yolculuğa çıkarken yapılması gereken en önemli hazırlık, ne giyileceğinin ya da hangi ritüelin düzenleneceğinin planı değil, kalbin temizlenmesi, helallik alınması ve borçların ödenmesidir.

Umreye gidecek değerli kardeşlerimiz!

Maneviyatınızı zedeleyebilecek, gösterişe ve israfa kapı aralayabilecek, dini bir temeli olmayan “Umre Kınası” gibi uygulamalardan ve ritüellerden kesinlikle uzak durun. İbadet yolculuğunuzun kıymetini, lüks organizasyonlarla değil, sadece ve sadece Rabbimiz ile aranızdaki en yalın bağ ile ölçün. Maddi ve manevi enerjinizi, bu geçici törenlere harcamak yerine, Umre’de yapacağınız dualara, tefekkür ve ibadetlerinize odaklayın. Unutmayın, Allah katında makbul olan, törenlerin görkemi değil, kalbinizin samimiyetidir.

Hayırlı ve mebrur bir Umre dilerim.

Ayetullah COŞKUN